• YAZARLARIMIZ

    Recep UYSAL
    Anafen Dershaneleri Rehberlik Uzmanı
    uysalr@gmail.com
    2011-03-16

    Fen Liselerinin Farkı


    Çağımızda Fen Biliminin girmediği veya etkilemediği bir yaşam biçimi bulmak mümkün değildir. Tarımdan sağlığa, barınmadan beslenmeye, giyimden eğlenceye kadar yaşamımızın her alanında Fen Biliminin gelişmesiyle oluşturulan teknolojiyi görmek mümkündür. Prof.Dr. Bayram Demirci
     
    Ülkemizde ilk kez 1964 yılında Ankara'da kurulan Fen Lisesi ile eğitim-öğretime başlayan Fen Liseleri günümüzde ülkemizin dört bir yanına yayılmış, en çok rağbet edi-len lise türlerinden biri olmuş ve ülke genelinde verdiği kaliteli eğitimle hızla yayılmıştır. Günümüzde Türkiye'nin tüm ilerinde en az bir tane olan Resmi Fen Liseleri'nin sayısı 115'i, Özel Fen Liseleri'nin sayısı ise 124'ü bulmuştur. 
     
    Tarihçe
     
    Bilime ilişkin çabaları ve bilim dünyasını 'fen/müsbet ' ve 'sosyal' olarak iki ana kategoriye ayırmak ve bu çerçevede bilim, eğitim ve uygulama yapmak, bütün dünyada kabul edilen genel bir husustur. (Bilgili, 2001)
     
    Ülkelerin gelişmesinde fen bilimlerinin büyük önemi olduğu tartışılmaz bir gerçektir. Bu yüzden fen bilimleri eğitiminin kalitesini artırmak için büyük çabalar sarf edilmektedir (Ayas, 1995). Bu düşünceden hareketle ülkemizde de son dönem içerisinde fen bilimleri eğitiminin kalitesini artırmak için birtakım girişimlerde ve çalışmalarda bulunulmuştur.
     
    Bu çalışmalardan en önemlilerinden biri de "Fen Liseleri"dir. Özellikle 2. Dünya Savaşı ile birlikte başlayan, ülkeler arasındaki teknoloji yarışı, ulusları öncelikle orta öğretim çağından itibaren yeni öğretim programları saptamaya yöneltmiştir. Türkiye'de 1950'li yıllardan itibaren oluşmaya başlayan bu düşünce 5-15 Şubat 1962 tarihinde toplanan 7. Milli Eğitim Şurasında, zamanın Milli Eğitim Bakanı tarafından, açılış konuşmasında ilk defa resmen ifade edilmiştir. Bakan Hilmi İNCESULU bu konuşmasında "Üstün istidatlı öğrencileri kabul edecek parasız yatılı bir ilim lisesi açılmasını uygun bulurum. Bu lise ileriki ilim kadrolarımız için personel hazırlayacaktır." demiştir.
     
    Bundan sonra sırasıyla 3 Nisan 1962 gün ve 675 sayılı Milli Eğitim Bakanlığı emri ile "Fen Lisesi Açılması Konusu İnceleme Komisyonu" kurulmuştur. Bu komisyon 21.5.1962'de Bakanlığa sunduğu raporda; Fen Lisesi kurulmasını gerektiren nedenleri şöyle sıralamıştır.
    a- Her ülkenin en değerli serveti insan kaynaklarıdır. Bunun en önemli unsuru ise üstün kabiliyetli kişilerdir.
    b- Çağdaş düzeye gelme çabasındaki Türkiye'nin üstün yetenekli önder kişilere büyük ihtiyacı vardır.
    c- Türkiye'de en çok ihmal edilen öğrenci grubu üstün kabiliyetli olanlardır. Bu gruba hitap edecek öğretim programı geliştirilememiştir.
    Bu raporda Fen Lisesi kurulması ile, fen sahasında üstün kabiliyet gösteren çocukların eğitilmesi için özel fırsatlar doğacak, Türkiye'de endüstri ve yüksek öğrenim için araştırmacılar yetiştirilmesi sağlanmış olacaktır, denilmiştir Bu raporun ışığı altında konu Milli Eğitim Bakanlığının değişik kademe ve komisyonlarında tartışılmıştır. Ve sonuçta 1963 yılı başlarında Fen Lisesi fikri 4'lü proje olarak ele alınmıştır. Bu projeye Milli Eğitim Bakanlığı, Ford Vakfı, ODTÜ ve AID ( Milletler Arası Kalkınma Teşkilatı) katılmışlardır.
     
    Hazırlanan programa göre Fen Lisesi projesinin Ankara'daki Üniversiteler ve ABD'nde Florida State Üniversitesi tarafından ortaklaşa yürütülmesi öngörülmüştür. Proje 23 Ekim 1963'de fiili olarak başlamıştır.
     
    Fen Lisesi kuruluş amaçları da şöyle belirlenmiştir:
     
    a- Türkiye'deki fen alanında üstün yetenekleri saptanmış çocukların bu yete-neklerini geliştirmek, zekalarını inkişaf ettirmek,
    b- Türkiye'de yüksek öğrenim ve endüstri için gerekli olan araştırmacı ele-manları yetiştirmeye kaynaklık etmek,
    c- Ülke düzeyinde gereği duyulan fen eğitiminin geliştirilmesi için laboratuvar rolü oynayan fen eğitim, araştırma ve geliştirme merkezi olmak,
     
    Böylece; Türkiye'de Fen Lisesi kurulması fikri proje olarak ele alındıktan sonra, Milli Eğitim Bakanlığı'nda "Fen Lisesi Projesi Danışma Kurulu" kurulup 1963 yılında faaliyete başlamıştır. Bu kurul, önce 6 sı Ankara Üniversitesi Fen Fakültesi, 4 ü ODTÜ'den olmak üzere 10 üniversite öğretim üyesi seçerek projeye bilimsel yönden katkılarını sağlamıştır. Danışma Kurulu ayrıca Fen Lisesinde Matematik, Kimya, Fizik ve Biyoloji derslerini okutacak 30 öğretmen seçmiş, sonraları da sınavlarla diğer öğretmenler belirlenmiştir. Seçilen fen dersleri öğretmenleri özel eğitimlere tabi tutulmuş, Amerika'ya gönderilerek branşlarındaki gelişmeleri tetkik ve takip etmişler, ders programları hazırlamışlardır. Öğretmenlerin seçimi ve yetiştirilmesinin yanı sıra Fen Lisesi binalarının ilk üniteleri tamamlanmış, laboratuvar malzemeleri ve diğer araç gereçler temin edilmiş, 1964 yılı sonbaharında okul faaliyete geçecek duruma gelmiştir.
     
    Milli Eğitim Bakanlığı Test ve Araştırma Bürosu'nun yaptığı iki dereceli bir sınavla 96 öğrenci seçilmiş ve 1964 Ekim ayında Fen Lisesi eğitim Ankara'da ODTÜ'nün arazisi içerisinde öğretime başlamıştır ve öğretim faaliyetine fiilen başlamıştır. Fen Lisesi projesi 1967 yılına kadar Türk bilim adamları ve eğitimcilerinden oluşan "Fen Lisesi Yönetim ve Danışma Kurulu" adında bir komisyon tarafından yürütülmüş, o tarihten sonra Milli Eğitim Bakanlığı'na bırakılmıştır (AFL Tanıtım Dosyası, 2009).
    Matematik ve fen bilimleri alanlarında gereksinim duyulan üstün nitelikli bilim adamlarının yetiştirilmesine kaynaklık etmeyi, öğrencileri araştırmaya yöneltmeyi, bilimsel ve teknolojik gelişmeler ile yeni buluşlara ilgi duyanların çalışacakları ortamı ve koşulları hazırlamayı, yeni teknolojileri kullanabilen, yeni bilgiler üretebilen ve projeler hazırla-yabilen bireyler yetiştirmeyi amaçlayan Fen Liseleri'nde öğrencilerin yabancı dil öğrenmesine de önem veriliyor.
     
    Fen Liseleri bir yandan zeka düzeyleri ile fen ve matematik alanlarındaki yetenekleri yüksek olan öğrencileri matematik ve fen bilimleri alanında yüksek öğrenime hazırlarken, bir yandan da öğrencilerin bilimsel araştırma yapmalarına, bilimsel ve teknolojik gelişmeleri izlemelerine yardımcı olacak şekilde yabancı dilde iyi yetişmelerini sağlamayı da kendilerine hedef olarak belirlemiştir.
    Üniversite Sınavları ve Fen Liseleri
     
    Fen Liseleri her yıl geleneksel olarak üniversite sınavlarında 4 yıllık fakültelere en çok öğrenci yerleştiren, hem kitlesel hem de bireysel başarılarıyla en başarılı okul türleri arasında yerini almaktadır. ÖSYM tarafından yayınlanan 2010 yılı verilerine göre Fen Liseleri'nden mezun olan öğrencilerin yaklaşık %63'ü 4 yıllık bir lisans programına yerleşmiştir.
     
    Fen Lisesi mezunlarının büyük bir bölümünün mühendislik ve tıp alanlarını tercih ettiği fen liseleri her yıl artan sayısı ve kontenjanlarıyla özellikle fen ve matematik alanında kaliteli eğitim almak isteyen öğrenciler tarafından tercih edilmesi gereken okullardır. 
     
    Örneğin 2010 yılı YGS-LYS yerleştirme sonuçlarına göre İstanbul Atatürk Fen Lisesi'nden mezun olan 85 öğrenciden 48'i tıp fakültelerine, 22'si mühendislik fakültelerine yerleşmiştir. Aynı şekilde 2010 yerleştirme sonuçlarına göre Ankara Fen Lisesinden mezun olan öğrencilerden 34'ü tıp fakültelerine, 30'u mühendislik fakültelerine yerleşmiştir.
     
    Kendisine fen ve matematik alanında yetiştirmek isteyen, bu konuda projeler üretmeyi düşünen, çalışmalar ve deneyler yapmak isteyen öğrencilere hitap eden fen liselerine her yıl alınacak öğrenci sayısının 4 şubeyi, bir şubedeki öğrenci sayısının ise 26'yı geçmez. Ancak, okulun fiziki imkân ve donanımı ile öğretmen sayısı dikkate alınarak bir sınıf daha açılabilir.
     
    Fen Liselerinde Eğitim-Öğretim
     
    Fen liseleri eğitim-öğretim süresi 4 yıl olan yatılı ve karma okullardır. Ancak bu okullarda öğrenci velilerinin istekleri doğrultusunda gündüzlü öğrenciler de öğrenim görebilirler. Eğitim-öğretim Türkçe yapılmakta ancak matematik ve fen grubu derslerindeki teknik terimlerin yabancı dildeki karşılıkları da öğrencilere öğretilmektedir. Bu okullarda birinci yabancı dil olarak İngilizce okutulmaktadır.
     
    Fen liselerinde, Bakanlıkça uygun görülen ders çizelgeleri ve öğretim programları uygulanır. 10 uncu, 11 inci ve 12 nci sınıflarda matematik ve fen bilimleri grubu derslerinin öğretim programlarının ağırlığı, haftalık ders çizelgesindeki ders saatleri toplamının % 50 sinden az olmayacak şekilde düzenlenir.
     
    Okulun eğitim-öğretim programlarının geliştirilmesi, öğretmenlerin hizmet içi eğitimde yetiştirilmesi, eğitim alt yapısının iyileştirilmesi, seminer ve projelerin nitelik yönünden geliştirilmesi çalışmalarına katkıda bulunmak amacıyla Bakanlık ile iş birliği içinde çalışmak üzere üniversite öğretim üyelerinden Bilim Danışma Grubu oluşturulur.
    Fen Lisesi'nde bilim ve eğitim çalışmaları, doğal olarak, yalnız müfredat odaklı değildir. Öğrencinin bilgiyi kendisinin araması, araştırma yapması teşvik edilir (AFL Tanıtım Dosyası, 2009).
     
    Proje ve Olimpiyat Çalışmaları
     
    Fen lisesi öğrencisi olmanın avantajlarından biri de proje, olimpiyat, seminer vb. çalışmalardır. Öğrencilere ulusal ve uluslar arası bilim olimpiyatlarına katılma şansı verilmekte, seminer çalışmalarıyla öğrencilerin bilim ve teknolojideki son gelişmeleri öğrenmeleri ve bakış açılarını zenginleştirmeleri sağlanmaktadır.
    Fen liselerinde Her öğrencinin öğrenimi süresince bireysel veya grup hâlinde matematik ve fen bilimleri grubu derslerinin en az birinden proje çalışmasına katılması zorunludur. Projeler puanla değerlendirilir ve teslim edildiği dönemin notuna doğrudan etki ettirilir.
     
    Seminer çalışmaları, öğrencilerin ilgi, istek ve yeteneklerine göre bireysel ya da grup halinde öğretmen gözetiminde serbestçe yaptıkları çalışmalardır. Bu çalışmalar okulun haftalık ders çizelgesinde gösterilir. Bu saatlerde, özellikle son sınıflar için; Bilim danışma grubu veya okulun öğretmen kadrosundan sağlanacak konuşmacılar aracılığıyla okulun amaçlarına uygun konferanslar da düzenlenebilir. Okul yönetimi haftalık seminer saatlerinde öğretmen durumlarına göre değişiklik yapabilir.
    Seminer ve proje çalışmalarında öğrencilerin laboratuvar, kitaplık, spor salonu ve konferans salonu gibi olanaklardan en verimli şekilde yararlanmaları için okul yönetimi gerekli önlemleri alır.
     
    Kimler Fen Lisesi'nde Öğrenim Görebilir?
     
    İlköğretimin 8 inci sınıfındaki isteyen her öğrenci bu okullar için müracaat edebilir ancak bu okulları tercih etmek isteyen öğrencilerin fen ve matematik alanında kabiliyetli ve ilgili olması, bu alanlarda kendini geliştirmek istemesi gerekmektedir. Bunlara ek olarak merkezi olarak yapılan sınavlarda (SBS) elde edilen puan ve yılsonu başarı pua-nının belirli oranlarda hesaplanmasıyla elde edilen orta öğretime geçiş puanının bu okulları kazanmak için yeterli olması da gerekmektedir.
     
    Ülkemizin ilk fen lisesi olan Ankara Fen Lisesi'nin tanıtım kataloğunda yer alan güzel bir ifadeyle bitirmek istiyorum: "Fen Lisesi mezunu her zaman bilgi açısından çok donanımlı olmasının yanı sıra, çok yönlü bir eğitimin sonucu olarak araştırmacı bir bakış açısına sahip olur."
     
    Fen Liseleri Taban- Tavan Puanları için Tıklayınız
     
    KAYNAKÇA
    1. Ayas, A. (1995) Fen Bilimlerinde Program Geliştirme ve Uygulama Teknikleri Üzerine Bir Çalışma: İki Çağdaş Yaklaşımın Değerlendirilmesi, Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, http://www.efdergi.hacettepe.edu.tr/199511AL%C4%B0PA%C5%9EA%20AYAS.pdf
    2. Bilgili, A.E. (2001) Bir Orta Öğretim Formatı Olarak Sosyal Lise, M.Ü. Atatürk Eğitim Fakültesi Eğitim Bilimleri Dergisi, http://ebd.marmara.edu.tr/arsiv/pdf/2001_14_05.pdf
    3. Demirci, B. (2007) Fen ve İnsan, http://www.egitisim.gen.tr/site/arsiv/49-15/240-fen-ve-insan.html
    4. Ankara Fen Lisesi Aday Öğrenciler İçin Tanıtım Dosyası (2009) http://www.afl.org.tr/files/yayinlar/ankarafenlisesi_tanitim2009.pdf
    5. Milli Eğitim Bakanlığı Fen Liseleri Yönetmeliği, http://mevzuat.meb.gov.tr/html/50.html
    6. http://ogm.meb.gov.tr/gos_okbilgi.asp?kurumturu=40
    7. http://www.iafl.k12.tr/tr/index.html
     
    Yazar : Recep UYSAL    8411 Kez Okundu

    YORUMLARINIZ

    Bu yazı hakkında henüz bir yorum bulunmamaktadır.

    Yorum Yazın


  • Yazarın Diğer Yazıları


  • Hangi Okul Türü Neden Tercih Edilmeli?
  • Sbs Öğrencileri Tatil Ajandanız Hazır Mı?
  • “güzel” Diyebilmek Önemlidir
  • Anadolu Lisesi Kazanmak İstiyorum, Ama Nasıl Kazanacağım?
  • Fen Liselerinin Farkı
  • Sosyal Bilimler Liseleri
  • Content on this page requires a newer version of Adobe Flash Player.

    Get Adobe Flash player

    Puan Hesaplamaları ve Analizler
    2010 YGS Sonuçlarına Göre Lise Analizleri
    2011 - 2010 Bölümlerin Puan Karşılaştırmaları
    2011 - 2010 SBS Taban Tavan Puan Kıyaslamaları
    2011 YGS-LYS Puan Hesaplaması
    2011 SBS Puan Hesapla
    Sponsorlar
    Fatih Üniversitesi
    Sabah Dershaneleri
    Fem Dershaneleri
    Fatih Koleji
    Anafen Dershaneleri
    Mammamia
    Medya
    Kariyer Penceresi TV
    Dergi
    Destek
    Destek İletişim Bilgileri
    E-Dergimizden Haberiniz Olsun
    Neden E-Dergiye üye olmalıyım ?
    Bilgi güvenliği ve gizliliği